Wat je denkt in het laatste halfuur voordat je gaat slapen, heeft veel invloed op hoe je nacht verloopt. Lig je in bed nog te malen over alles wat niet af is, wat misging of wat morgen moet gebeuren? Dan blijft je brein actief en alert. In dit blog legt psycholoog en slaapexpert Alies Coster uit waarom dankbaarheid opschrijven een eenvoudige manier is om dat patroon te doorbreken.

Uit onderzoek blijkt dat mensen die voor het slapengaan stilstaan bij dingen waar ze dankbaar voor zijn, sneller in slaap vallen, beter doorslapen en zich de volgende dag uitgeruster voelen.


Waarom helpt dankbaarheid bij beter slapen?

Dankbaarheid werkt via je gedachten vóór het slapengaan, ook wel pre-sleep cognities genoemd. Dat zijn de gedachten die opkomen zodra het stil wordt. Bij veel mensen bestaan die uit zorgen, lijstjes of zelfkritiek.

Door dankbaarheid op te schrijven:

• Verschuift je aandacht van problemen naar positieve ervaringen
• Neemt piekeren af
• Komt je zenuwstelsel meer tot rust

Mensen die regelmatig dankbaarheid oefenen, hebben vóór het slapengaan meer positieve en minder negatieve gedachten. Daardoor daalt de mentale spanning en krijgt slaap letterlijk meer ruimte.

Het gaat hierbij niet om naïef positief denken of doen alsof alles goed is, maar om het bewust afronden van je dag met aandacht voor wat er wél was.


Hoe pas je dankbaar slapen toe?

Maak van dankbaarheid een klein en vast onderdeel van je avondroutine:

• Schrijf iedere avond drie dingen op waar je dankbaar voor bent
• Kies zowel grote gebeurtenissen als kleine momenten
• Schrijf zo concreet mogelijk op wat je fijn vond

Je kunt bijvoorbeeld opschrijven:

• “Het was fijn om even buiten te lopen.”
• “Ik voelde me gehoord in dat gesprek.”
• “Ik heb vandaag goed voor mezelf gezorgd.”

Door je aandacht bewust te richten op positieve momenten, sluit je de dag rustiger af en geef je piekergedachten minder ruimte.


Wat kun je doen als je 's nachts wakker ligt?

Kun je midden in de nacht niet slapen? Dan helpt het vaak niet om jezelf onder druk te zetten met de gedachte dat je nu echt moet slapen. Die druk maakt je meestal juist alerter.

Wat wel kan helpen, is in gedachten teruggaan naar één of twee momenten waar je eerder dankbaar voor was. Dit brengt je brein tot rust, verlaagt de mentale alertheid en vergroot de kans dat je opnieuw slaperig wordt.


Verwacht geen perfecte nachten

Dankbaar slapen is geen truc waarmee je iedere nacht direct perfect slaapt. Zie het als een zachte en eenvoudige bewezen manier om je gedachten tot rust te brengen en je dag bewust af te ronden.

Door dit regelmatig te oefenen, kan piekeren afnemen en leert je brein steeds beter dat het aan het einde van de dag veilig is om los te laten.


Conclusie

Door vóór het slapengaan drie concrete dingen op te schrijven waar je dankbaar voor bent, verschuif je je aandacht van zorgen naar positieve ervaringen. Dat helpt je zenuwstelsel tot rust te komen, vermindert piekeren en kan ervoor zorgen dat je makkelijker inslaapt en beter doorslaapt.